Sneller Klimmen – Zekeren met HMS

Dit artikelen legt uit hoe het zekeren met halve mastworp bij dubbel- en enkeltouwtechniek kan helpen om sneller en efficiënter te klimmen. Hierbij wordt in detail uitgelegd in welke situaties verschillende zekertechnieken wel of niet de aanbevolen technieken zijn. Kortom, een verhaal voor de ervaren (alpiene) klimmer.

Er zijn vele redenen om snel en efficiënt te willen zijn tijdens alpiene tochten. Voor de hand liggend zijn de nadelige gevolgen van warme middagtemperaturen, waar je mee te maken kan krijgen wanneer je niet op tijd terug bent. Denk hierbij aan problemen met zwakke sneeuwbruggen op gletsjers en natte sneeuwlawines. Ook papsneeuw, smeltend ijs, warmte-onweer en steenslag zijn duidelijke problemen die bij warme temperaturen ontstaan. Uiteraard wil je idealiter ook voor het donker klaar zijn met je tocht. Een laatste belangrijke reden is dat efficiëntie ook kan helpen bij het voorkomen van mentale vermoeidheid. Des te langer je in alpien terrein bent, des te langer je moet concentreren. Later op de dag zal je toch meer moeite moeten doen om te kunnen focussen. Al helemaal bij alpinisme kan je ongelukken voorkomen door scherp te blijven.

Kortom, snelheid en efficiëntie staan in verband met onze veiligheid. Niet voor niets zal je bij alpien klimmen soms afwegingen moeten maken tussen de efficiëntie van bepaalde technieken en de bijkomende risico’s. Eén van de technieken die hier een voorbeeld van zijn, zijn zekertechnieken. Ondertussen redelijk bekend, zijn de vele veiligheidsaspecten van ‘over de standplaats zekeren’ (meestal met halve mastworp) versus ‘over je lichaam zekeren’. Wil je hier meer over weten? Volg dan de volgende link:
http://www.nkbv.nl/kenniscentrum/document/Zekeren+op+standplaats+-+over+het+lichaam+of+niet%3F/100

De artikelen over zekertechnieken bespreken echter niet de factor ‘tijd’ bij de keuze van een geschikte zekermethode. Tijd om hier wat aan te doen!

Vandaag de dag is de meest gebruikte zekertechniek bij gebruik van dubbeltouw ‘zekeren over het lichaam met ATC’. We weten immers dat gebruik van een ATC het makkelijk maakt om de twee strengen van een dubbeltouw onafhankelijk van elkaar uit te geven. Op die manier kunnen we dan ook makkelijker ‘dubbeltouwtechniek’ uitvoeren en daarmee de belastingen op de zekeringen bij een val verkleinen. Een bijkomende voordeel is dat de belastingen op zekeringen en de klimmer nog eens extra verkleind kan worden door dynamisch te zekeren. Een laatste belangrijke voordeel van zekeren met ATC over het lichaam, is dat de kans lager is dat de standplaats naar boven belast wordt. Maar is deze manier van klimmen en zekeren snel en efficiënt?

Even een paar punten op een rij die ‘dubbeltouwtechniek’ en ‘zekeren over lichaam met ATC’ relatief traag maken:

  • Bij het afzonderlijk inklippen van dubbeltouwstrengen moet eerst goed gecheckt worden welke touwstreng ingeklipt wordt.
  • Voorzorgmaterialen moeten genomen worden om ervoor te zorgen dat de strengen van een dubbeltouw niet om elkaar heen gedraaid zijn.
  • Het instaleren van een ATC/Reverso voor het zekeren van een naklimmer kost relatief veel handelingen. Tijd die wordt besteed bij instaleren, staat de naklimmer niets te doen op de vorige standplaats.
  • Het ombouwen van ATC/Reverso van naklimmers modus naar voorklimmodus kost relatief veel handelingen. Diezelfde tijd kan ook besteed worden om materiaal over te geven en/of alvast verder te klimmen

Wanneer we dit vergelijken met ‘zekeren met halve mastworp (HMS)’ en ‘enkeltouwtechniek’ kunnen we het volgende constateren:

  • De klimmer kan domweg het klimtouw inklippen, zonder eerst het touwverloop uitvoerig te bestuderen.
  • Een HMS is erg snel gelegd. De naklimmer kan gelijk starten!
  • Ombouwen van naklimmodus naar voorklimmodus is niet nodig! Gebruik je ook een materiaalschlinge? (zie artikel over de materiaalschlinge) dan kan hoeft er geen moment gewacht te worden op de standplaats.
  • In zijn totaliteit bestaat zekeren met HMS uit zes handelingen (van opbouw tot afbouw). Zekeren met ATC over het lichaam geeft daarentegen zestien handelingen!
HMS - Dubbeltouw (2)

Deze afbeelding laat zien hoe je een HMS legt met een dubbeltouw.

Nu hoor ik je denken; “maar wat als ik simpelweg een dubbeltouw nodig heb in mijn route?” Gelukkig is een dubbeltouw toch niet zo afhankelijk van een ATC, zoals velen denken. De meeste dubbeltouwen zijn ook genormeerd als tweelingtouw. Kortom, een dergelijk dubbeltouw mag ook dubbel ingeklipt worden in een setje. Uiteraard geeft dit wel een hogere belasting op de zekeringen. Wanneer een dubbeltouw/tweelingtouw gelijktijdig uitgegeven wordt, functioneert een HMS als zekermethode uiterst goed: leg hierbij in beide touwstrengen één grote HMS. Gebruik hierbij wel een extra grote peervormige karabiner om ervoor te zorgen dat het uitgeven van het soepel verloopt. Voorbeelden van karabiners die goed werken zijn de Black Diamond Rocklock en DMM Boa (zie afbeeldingen). Om nogmaals te benadrukken, het is wel belangrijk dat de twee strengen, die gebruikt worden bij het zekeren met HMS, genormeerd zijn als tweelingtouw.

BD RocklockDMM Boa

Net zoals bij het gebruik van de ‘materiaalschlinge’ (zie artikel) doe je het zekeren met HMS en twee touwstrengen vaak in dezelfde situaties. Wanneer ik op eigen pro klim, laat ik me zekeren met HMS tot en met één volledige cijfer onder mijn maximale onsightniveau (minder relevant bij een behaakte route). In mijn geval klim ik op dit moment op goede dagen in één keer 7a+ uit. Dit betekent dus dat ik me over het algemeen tot en met 6a+ op eigen pro laat zekeren met een HMS. Is het niet zwaar gewaardeerd? dan klim ik tot en met 6b(+) op eigen pro, terwijl ik gezekerd word door een HMS. Nu zijn er wel enkele situaties waarin ook bij lagere klimniveau´s zekeren met een ATC over lichaam een verstandige keuze kan zijn:

  • Bij brakke rots: De valkans wordt een stuk groter en de belastbaarheid van tussenzekeringen is mogelijk lager.
  • Bij een touwlengte met een complex touwverloop: Dubbeltouwtechniek kan helpen om touwverloop te verbeteren en daarmee wrijving bij tussenzekeringen te verlagen. Het gevolg hiervan is minder belemmering van het touw en lagere belasting op de zekerpunten.

Alhoewel bovenstaande richtlijnen goede hulpmiddelen zijn, zal je voor jezelf moeten ontdekken bij welke situaties je nog comfortabel klimt en zekeren met een HMS een goede optie kan zijn.

Is de kans op een voorklimval relatief groot? Besef dan dat de tijdsbesparing van het zekeren met een HMS niet afweegt tegen de voordelen van zekeren met ATC en/of dubbeltouwtechniek (zie eerder genoemde link). Ter aanvulling, de relatieve tijdsbesparing door zekeren met HMS is bij een hoge klimgraad ook nog eens verwaarloosbaar. Reden hiervoor is dat de tijd die in deze situatie wordt besteed aan klimmen, een veel grotere plaats inneemt dan alle logistieke activiteiten erom heen. Sterker nog, zekeren van een naklimmer met ATC bij een technische lengte, geeft zelfs één tijdsvoordeel: De autobloc van de ATC/Reverso geeft je meer mogelijkheden om bijvoorbeeld te eten, foto’s te maken, topo te bekijken etc.

Leent de situatie zich NIET voor zekeren met HMS en is bijvoorbeeld de valkans relatief hoog? Bepaal dan of de situatie beschikt over de voorwaarden om überhaupt te mogen zekeren over het lichaam. Is dit niet het geval? dan is het in deze situatie de beste optie om over de standplaats te zekeren met een ATC. Zorg er hierbij voor dat de standplaats ook naar boven belastbaar is (afspannen of gebruik maken Multi-directionele zekerpunten).

Leent de situatie zich WEL goed voor het zekeren met HMS? Besef je dan dat overgaan op de zekermethode ook gevolgen heeft voor de wijze waarop de standplaats belast wordt. De kans is een stuk groter dat de standplaats naar boven belast wordt bij zekeren over de standplaats, dan zekeren over het lichaam. Wanneer de zekerpunten multi-directioneel belastbaar zijn, is dit geen probleem. Betekent dit dat wanneer de zekerpunten slechts naar onder belastbaar zijn, de standplaats verplicht naar onder afgespannen moet worden? Ik vind persoonlijk van niet. We hebben al geconstateerd dat de valkans laag is, anders waren we niet met een HMS gaan zekeren. Vindt er dan toch een val met een hoge valfactor plaats waardoor de standplaats naar boven wordt belast? Besef dan dat dit niet het einde betekent. De reden dat de standplaats überhaupt naar boven wordt belast, is omdat een zekering de val heeft gehouden. De kans is erg klein dat die zekering na het houden van de val er later nog uit knalt, en zal bij uitbraak van de standplaats een verdere val voorkomen. Kortom, een risico-afweging die jij voor jezelf zal moeten maken. Zorg wel op zijn minst dat er geen ‘slack’ zit in je zelfzekering, om naar boven gerichte belastingen op de standplaats zoveel mogelijk te voorkomen.

Dus de conclusie? Klim je een volgende keer in een niet al te technische rotsroute met dubbeltouw/tweelingtouw en is de valkans niet te hoog? Dan kunnen zekeren met HMS, het gebruik van een materiaalschlinge en doorklimmen zonder pauzes op de standplaatsen, aanzienlijk helpen om sneller onder weg te zijn!

Petites Jorasses - Contamine

Bas Visscher in de route Contamine op de Petites Jorasses. Voor ons ideaal terrein voor gebruik van HMS.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

This blog is kept spam free by WP-SpamFree.